Tres aberant noctes, ut cornua tota coirent
efficerentque
orbem; postquam plenissima fulsit
180
ac solida
terras spectavit imagine luna,
egreditur
tectis vestes induta recinctas,
nuda pedem,
nudos umeris infusa capillos,
fertque vagos
mediae per muta silentia noctis
incomitata
gradus: homines volucresque ferasque
185
solverat alta
quies, nullo cum murmure saepes,
inmotaeque
silent frondes, silet umidus aer,
sidera sola
micant: ad quae sua bracchia tendens
ter se convertit,
ter sumptis flumine crinem
inroravit
aquis ternisque ululatibus ora
190
solvit et
in dura submisso poplite terra
'Nox' ait
'arcanis fidissima, quaeque diurnis
aurea cum
luna succeditis ignibus astra,
tuque, triceps
Hecate, quae coeptis conscia nostris
adiutrixque
venis cantusque artisque magorum,
195
quaeque magos,
Tellus, pollentibus instruis herbis,
auraeque et
venti montesque amnesque lacusque,
dique omnes
nemorum, dique omnes noctis adeste,
quorum ope,
cum volui, ripis mirantibus amnes
in fontes
rediere suos, concussaque sisto,
200
stantia concutio
cantu freta, nubila pello
nubilaque
induco, ventos abigoque vocoque,
vipereas rumpo
verbis et carmine fauces,
vivaque saxa
sua convulsaque robora terra
et silvas
moveo iubeoque tremescere montis
205
et mugire
solum manesque exire sepulcris!
te quoque,
Luna, traho, quamvis Temesaea labores
aera tuos
minuant; currus quoque carmine nostro
pallet avi,
pallet nostris Aurora venenis!
vos mihi taurorum
flammas hebetastis et unco
210
inpatiens
oneris collum pressistis aratro,
vos serpentigenis
in se fera bella dedistis
custodemque
rudem somni sopistis et aurum
vindice decepto
Graias misistis in urbes:
nunc opus
est sucis, per quos renovata senectus
215
in florem
redeat primosque recolligat annos,
et dabitis.
neque enim micuerunt sidera frustra,
nec frustra
volucrum tractus cervice draconum
currus adest.'
aderat demissus ab aethere currus.
quo simul
adscendit frenataque colla draconum
220
permulsit
manibusque leves agitavit habenas,
sublimis rapitur
subiectaque Thessala Tempe
despicit et
certis regionibus adplicat angues:
et quas Ossa
tulit, quas altum Pelion herbas,
Othrysque
Pindusque et Pindo maior Olympus,
225
perspicit
et placitas partim radice revellit,
partim succidit
curvamine falcis aenae.
multa quoque
Apidani placuerunt gramina ripis,
multa quoque
Amphrysi, neque eras inmunis, Enipeu;
nec non Peneos
nec non Spercheides undae
230
contribuere
aliquid iuncosaque litora Boebes;
carpsit et
Euboica vivax Anthedone gramen,
nondum mutato
vulgatum corpore Glauci.
Et iam nona dies curru pennisque draconum
nonaque nox
omnes lustrantem viderat agros,
235
cum rediit;
neque erant tacti nisi odore dracones,
et tamen annosae
pellem posuere senectae.
constitit
adveniens citra limenque foresque
et tantum
caelo tegitur refugitque viriles
contactus,
statuitque aras de caespite binas,
240
dexteriore
Hecates, ast laeva parte Iuventae.
has ubi verbenis
silvaque incinxit agresti,
haud procul
egesta scrobibus tellure duabus
sacra facit
cultrosque in guttura velleris atri
conicit et
patulas perfundit sanguine fossas;
245
tum super
invergens liquidi carchesia mellis
alteraque
invergens tepidi carchesia lactis,
verba simul
fudit terrenaque numina civit
umbrarumque
rogat rapta cum coniuge regem,
ne properent
artus anima fraudare senili.
250
Quos ubi placavit precibusque et murmure longo,
Aesonis effetum
proferri corpus ad auras
iussit et
in plenos resolutum carmine somnos
exanimi similem
stratis porrexit in herbis.
hinc procul
Aesoniden, procul hinc iubet ire ministros
255
et monet arcanis
oculos removere profanos.
diffugiunt
iussi; passis Medea capillis
bacchantum
ritu flagrantis circuit aras
multifidasque
faces in fossa sanguinis atra
tinguit et
infectas geminis accendit in aris
260
terque senem
flamma, ter aqua, ter sulphure lustrat.
Interea validum posito medicamen aeno
fervet et
exsultat spumisque tumentibus albet.
illic Haemonia
radices valle resectas
seminaque
floresque et sucos incoquit atros;
265
adicit extremo
lapides Oriente petitos
et quas Oceani
refluum mare lavit harenas;
addit et exceptas
luna pernocte pruinas
et strigis
infamis ipsis cum carnibus alas
inque virum
soliti vultus mutare ferinos
270
ambigui prosecta
lupi; nec defuit illis
squamea Cinyphii
tenuis membrana chelydri
vivacisque
iecur cervi; quibus insuper addit
ova caputque
novem cornicis saecula passae.
his et mille
aliis postquam sine nomine rebus
275
propositum
instruxit mortali barbara maius,
arenti ramo
iampridem mitis olivae
omnia confudit
summisque inmiscuit ima.
ecce vetus
calido versatus stipes aeno
fit viridis
primo nec longo tempore frondes
280
induit et
subito gravidis oneratur olivis:
at quacumque
cavo spumas eiecit aeno
ignis et in
terram guttae cecidere calentes,
vernat humus,
floresque et mollia pabula surgunt.
quae simul
ac vidit, stricto Medea recludit
285
ense senis
iugulum veteremque exire cruorem
passa replet
sucis; quos postquam conbibit Aeson
aut ore acceptos
aut vulnere, barba comaeque
canitie posita
nigrum rapuere colorem,
pulsa fugit
macies, abeunt pallorque situsque,
290
adiectoque
cavae supplentur corpore rugae,
membraque
luxuriant: Aeson miratur et olim
ante quater
denos hunc se reminiscitur annos.